Een kompaskoers sturen
1De les in gewone woorden
Draai tot de koers bij de zeilstreep staat. Houd daarna een stabiel gemiddelde aan. Bij noord begint de telling opnieuw. Stuur op een punt vooruit en jaag de roos niet na.
Op koers komen
Om een kompaskoers te sturen, draai je tot het koersgetal bij de zeilstreep staat. Houd het daar. Koersgetallen nemen rechtsom toe als je naar stuurboord (rechts) draait. Bij noord ga je van 359° naar 000°. Naar bakboord (links) gaat het andersom. Van 090° naar 100° draai je 10° naar stuurboord. Van 350° naar 010° is de kortste draai 20° naar stuurboord.
Jaag de roos niet na
De roos reageert vertraagd en slingert in golven. Stuur je op elke beweging, dan zigzag je en raak je vermoeid. Corrigeer vroeg en met kleine bewegingen. Let op de gemiddelde voorliggende koers over meerdere seconden. In zeegang slingert de roos naar beide kanten van de koers. Jouw taak is een stabiele gemiddelde koers aanhouden.
Gebruik een punt vooruit
Kies zodra je op koers ligt iets recht voor de boeg: een verre kaap, een wolk of 's nachts een ster. Stuur daarop en kijk af en toe op het kompas. Wolken en sterren bewegen, dus controleer je kompas en kies geregeld een nieuw richtpunt.
Onder zeil
Zeil je zo hoog mogelijk aan de wind, dan bepaalt de wind welke voorliggende koers je kunt halen. Stuur op de zeilen en de wind. Noteer je werkelijke gemiddelde kompaskoers en geef die door aan de navigator. Die heeft deze nodig om je positie uit te zetten. Meld het meteen als je de opgegeven koers niet kunt houden.
Duidelijk doorgeven
Geef koersen cijfer voor cijfer door, met hun referentie: "stuur twee-zeven-nul kompas". De roerganger, degene die stuurt, herhaalt de opdracht. Noteer elke koersverandering, het tijdstip en de logstand (afgelegde afstand door het water).
2Kerngegevens
- Naar stuurboord draaien
- Koersgetal neemt toe; bij noord van 359° naar 000°
- Naar bakboord draaien
- Koersgetal neemt af; bij noord van 000° naar 359°
- Koers uitspreken
- Cijfer voor cijfer: "twee-zeven-nul kompas"
- In zeegang
- Houd een stabiele gemiddelde koers, volg niet elke slingering
3Kernpunten
- 1
Koersgetallen nemen toe naar stuurboord en af naar bakboord. Bij noord ga je tussen 359° en 000° over.
- 2
Jaag de roos niet na: kleine correcties, een stabiele gemiddelde koers.
- 3
Stuur op een punt vooruit en controleer het kompas geregeld.
- 4
Geef koersen cijfer voor cijfer met de referentie: "twee-zeven-nul kompas". Laat de roerganger ze herhalen.
4Veelgemaakte fouten
Fout: Volg de roos in de richting waar je naartoe wilt.
Goed: Koersgetallen nemen toe naar stuurboord en af naar bakboord. Bij noord ga je tussen 359° en 000° over. Stuur op het koersgetal.
Fout: Corrigeer krachtig bij elke slingering van de roos.
Goed: De roos reageert vertraagd. Krachtige correcties laten je zigzaggen. Stuur rustig op een gemiddelde koers.
Fout: Kun je de koers niet houden, doe dan stilletjes je best.
Goed: Geef de navigator je werkelijke voorliggende koers door. Een verkeerde koers in het logboek geeft een verkeerde positie.
5Praktijkgeval en examentips
Je neemt 's nachts het roer over: "stuur twee-één-vijf kompas". De roos slingert door de golven 8° naar beide kanten. Je blijft te veel corrigeren. Wat doe je?
Toon het antwoord
Herhaal: “stuur twee-één-vijf kompas”. Corrigeer rustiger: vroeg en met kleine bewegingen. Let op de gemiddelde koers over meerdere seconden, niet op elke slingering. Kies op 215° een ster vlak voor de boeg en stuur daarop. Controleer het kompas geregeld en kies een nieuwe ster als die verschuift. Geef de navigator de gemiddelde koers door die je aanhoudt.
Examentips
- Koersgetallen nemen toe naar stuurboord en af naar bakboord. Bij noord ga je tussen 359° en 000° over.
- Stuur een stabiele gemiddelde koers; jaag niet elke slingering van de roos na.
- Gebruik een punt vooruit en controleer het kompas geregeld.
- Spreek koersen cijfer voor cijfer uit en laat ze herhalen.
Dit onderdeel afronden
Als je het gelezen hebt, koppel je de begrippen en beantwoord je daarna drie vragen. Heb je alles goed, dan is het onderdeel afgerond; alleen de pagina openen telt niet.
Mijn notities bij dit onderdeel
Geen notities