Nederland · Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR)

Zeilbewijs

Wil je gasten meenemen op een beroepsmatig zeilschip op de binnenwateren? Het Zeilbewijs heeft daarvoor een eigen route met zeilvaartkennis, aantoonbare dekervaring en medische geschiktheid. Begin met de wateren waarop je wilt werken.

Bijgewerkt in november 2026 · 6 minuten leestijd

Binnenvaartregeling, artikel 7.9 ·

  • 18jaar voor afgifteBinnenvaartwet 27
  • 2jaar dekervaring op zeilschepenBinnenvaartregeling 7.9(3)
  • 3maanden maximale leeftijd medische verklaringBinnenvaartregeling 7.9(3)

HET BEROEPWat houdt het certificaat in?

Het Zeilbewijs is de Nederlandse bijzondere bevoegdheid voor schepen die bedrijfsmatig personen vervoeren en hoofdzakelijk door zeilen worden voortbewogen. Artikel 7.9 erkent daarvoor het CBR-diploma Schipper zeilvaart of het diploma Stuurman Kleine Zeilvaart van de Enkhuizer zeevaartschool.

AAN HET ROERWelke boot en welk vaargebied?

De bevoegdheid geldt binnen het bereik van artikel 7.9. De wateren uit artikel 2, eerste lid, van het vaststellingsbesluit Binnenvaartpolitiereglement zijn uitgezonderd. Sinds de wijziging van 2025 hoort de Westerschelde daarbij. Laat je beoogde vaargebied controleren. De wettelijke zeilvaartuitzondering geeft in artikel 7.9 geen algemeen maximum in meters of GT.

Daarvoor bedoeld

  • Bedrijfsmatig personenvervoer op een hoofdzakelijk zeilend schip
  • Een examenroute met specifieke zeilvaartkennis

Voorwaarden aan boord

  • De uitgezonderde wateren vallen buiten de bevoegdheid
  • Afgifte vereist ook vaartijd en medische geschiktheid

VOOR JE BEGINTWat moet je aantonen?

Toelating en ervaring

  • Minimaal 18 jaar voor afgifte
  • Een in artikel 7.9 erkend diploma
  • Een dienstboekje met twee jaar vaartijd als dekbemanningslid op zeilschepen

Documenten en opleiding

  • Een geneeskundige verklaring van hoogstens drie maanden oud bij de aanvraag
  • Voor Navigatie Zeilvaart 1 vereist het gepubliceerde programma twee jaar van 180 effectieve vaardagen op bedrijfsmatig gebruikte binnenvaartzeilschepen of niet-bedrijfsmatig gebruikte binnenvaartzeilschepen van minimaal 15 meter. Laat het CBR je vaartijd en eventuele vermindering beoordelen

Laat het CBR je bewijsstukken en eventuele vrijstellingen beoordelen voordat je examens reserveert.

JE AANVRAAGVan voorbereiding naar afgifte

  1. Laat je vaartijd beoordelen

    Vraag het CBR of je dienstboekje voldoet en welk diplomatraject bij je past.

  2. Reserveer de examens

    Vraag de actuele CBR-toetsmatrijzen en de geldende vrijstellingsregeling op.

  3. Vraag het Zeilbewijs aan

    Dien je erkende diploma, dienstboekje en medische verklaring in bij het CBR.

De bedragen hieronder zijn officiële tarieven voor 2026. Vraag bij je aanvraag naar de dan geldende tarieven.

HET EXAMENHoe word je beoordeeld?

OnderdeelWat je voorbereidt
ProgrammaKennis schip en Motorkennis, Kennis vaarwater, Navigatie Zeilvaart 1, Navigatie 2, Reglementen 1, Reglementen 2, Veiligheid en Milieu, Zeilvaart
BeoordelingJe moet voor ieder onderdeel slagen. Volgens het gepubliceerde examenprogramma blijven examenresultaten twee jaar geldig. Het goedgekeurde programma verwijst voor vorm, tijdsduur en cesuur naar de actuele CBR-toetsmatrijzen
Tarieven 2026Schriftelijk examen €110,35 per examen. Mondeling examen €155,60. Eerste aanvraag Zeilbewijs €69,85

JE STUDIEPLANZo pak je de voorbereiding aan

  1. Maak een vakkenoverzicht

    Leg de actuele toetsmatrijzen naast je kennis en maak per vak een herhaallijst.

  2. Oefen beslissingen op een zeilschip

    Werk navigatie, manoeuvres, tuigage en veiligheid uit met je begeleider.

  3. Plan je examens rond je ervaring

    Laat het CBR je vaartijd beoordelen voordat je Navigatie Zeilvaart 1 reserveert.

JE VAARROUTEHoe sluiten de titels op elkaar aan?

TitelVerband
Klein VaarbewijsEen eigen vaarbewijs met andere wettelijke reikwijdte.
ZeilbewijsDe bijzondere bevoegdheid voor bedrijfsmatig personenvervoer met zeilschepen.
Kwalificatiecertificaat schipperDe bredere beroepsroute. De regeling kent specifieke examenvrijstellingen voor bepaalde Schipper Zeilvaart-diploma’s. Laat het CBR je diploma beoordelen.

Houd het Zeilbewijs aan boord en plan de medische herkeuring en verlenging volgens de voorwaarden die bij je leeftijd en bewijs horen.

Voor je boekt

Past bij je als

  • Bedrijfsmatig personenvervoer op een hoofdzakelijk zeilend schip
  • Een examenroute met specifieke zeilvaartkennis

Controleer vooraf

  • De uitgezonderde wateren vallen buiten de bevoegdheid
  • Afgifte vereist ook vaartijd en medische geschiktheid

Begin bij je beoogde werk en je aantoonbare ervaring. Leg daarna opleiding, examens en aanvraag naast elkaar in één plan.

De volledige gids

Wil je gasten meenemen op een beroepsmatig zeilschip op de binnenwateren? Het Zeilbewijs heeft daarvoor een eigen route met zeilvaartkennis, aantoonbare dekervaring en medische geschiktheid. Begin met de wateren waarop je wilt werken.

Het Zeilbewijs is de Nederlandse bijzondere bevoegdheid voor schepen die bedrijfsmatig personen vervoeren en hoofdzakelijk door zeilen worden voortbewogen. Artikel 7.9 erkent daarvoor het CBR-diploma Schipper zeilvaart of het diploma Stuurman Kleine Zeilvaart van de Enkhuizer zeevaartschool.

Voor wie?

Minimaal 18 jaar voor afgifte Een in artikel 7.9 erkend diploma Een dienstboekje met twee jaar vaartijd als dekbemanningslid op zeilschepen Een geneeskundige verklaring van hoogstens drie maanden oud bij de aanvraag Voor Navigatie Zeilvaart 1 vereist het gepubliceerde programma twee jaar van 180 effectieve vaardagen op bedrijfsmatig gebruikte binnenvaartzeilschepen of niet-bedrijfsmatig gebruikte binnenvaartzeilschepen van minimaal 15 meter. Laat het CBR je vaartijd en eventuele vermindering beoordelen

Zo verkrijg je het certificaat

Je kunt je zelfstandig voorbereiden op de officiële CBR-examens voor Schipper zeilvaart. Het gepubliceerde examenprogramma stelt daarvoor geen verplichte voorbereidingscursus. Voor afgifte moet je ook de vereiste vaartijd en medische verklaring overleggen. IALACOLREG biedt theorie- en examenvoorbereiding zonder certificering of officiële goedkeuring.

Andere examens

Gecontroleerd door Ramon Curto, Docent nautiek bij het IECNPC · Laatst beoordeeld: