Mijn modules›M12 Schip en motoren›5. De scheepsdieselmotor
Onderdelen bekijken

De scheepsdieselmotor

Schip en motoren≈ 4 min lezen

Het brandstofsysteem en ontluchten

1De les in gewone woorden

In één zin

Schone brandstof zonder lucht: dat is het belangrijkste om een diesel draaiend te houden. Ken je filters en weet hoe je het systeem ontlucht.

De brandstofroute

Brandstof stroomt vanuit de tank via een afsluiter en het voorfilter met waterafscheider, dat vuil en water verwijdert. De opvoerpomp verplaatst de brandstof onder lage druk door het fijnere nafilter. De inspuitpomp verhoogt de druk; verstuivers spuiten brandstof in de cilinders. Overtollige brandstof stroomt terug naar de tank.

Vuil en water

Door condensatie en slechte brandstof verzamelt zich water in tanks. Micro-organismen, de dieselbacterie genoemd, groeien op het grensvlak tussen brandstof en water. Ze vormen zwart slijm dat filters verstopt. Tap de waterafscheider regelmatig af. Laat de tank bij opslag bijna vol, met de uitzetruimte die de fabrikant voorschrijft. Koop schone brandstof en neem reservefilters mee.

Lucht in de brandstof

Lucht kan de brandstoftoevoer onderbreken en de opbouw van inspuitdruk verhinderen. Een lege tank, een filterwissel of een losse aansluiting kan lucht binnenlaten. Ontluchten verwijdert opgesloten lucht; voorpompen vult het lagedrukcircuit met brandstof. Gebruik de lagedrukontluchtpunten en voorpompmethode van de fabrikant, van tank naar motor. Veel moderne motoren met een elektrische opvoerpomp ontluchten zichzelf; volg de handleiding.

Gevaar van hoge druk

Verstuiverleidingen bevatten brandstof onder zeer hoge druk. Sommige motoren hebben common rail, een gezamenlijke hogedrukleiding die de verstuivers voedt. Een lekstraal kan je huid doorboren en ernstig letsel veroorzaken. Zoek nooit met je handen naar lekkages en draai common-railleidingen nooit los. Vermoed je brandstofinspuiting door de huid, dan is spoedbehandeling in het ziekenhuis nodig, ook bij een klein wondje.

2Stap voor stap

Een dieselbrandstofsysteem ontluchten

  1. 1

    Controleer of er brandstof in de tank zit en de brandstofkraan openstaat. Leg doeken en een opvangbak klaar.

    Ontluchten met een lege tank pompt alleen meer lucht rond.

  2. 2

    Zoek de lagedrukontluchtpunten en voorpompmethode van de fabrikant op. Vul de waterafscheider van het voorfilter met de aanwezige voorpomp of voorgeschreven methode; sluit de ontluchting volgens de instructies.

    Een opvoerpomp op de motor kan meestal geen brandstof uit een ontluchtschroef aan de zuigzijde persen; hij kan juist lucht aanzuigen.

  3. 3

    Gebruik bij het aangewezen lagedrukontluchtpunt op het nafilter de voorgeschreven voorpomp tot brandstof zonder luchtbellen verschijnt; sluit de ontluchtschroef.

    Door hier lucht te verwijderen herstel je de brandstoftoevoer naar de inspuitpomp.

  4. 4

    Herhaal dit bij het lagedrukontluchtpunt van de inspuitpomp, alleen als de handleiding er een voorschrijft.

    Sommige pompen moet je apart ontluchten; andere ontluchten zichzelf.

  5. 5

    Sluit alle ontluchtschroeven en ruim gemorste brandstof op voordat je start. Start volgens de handleiding. Draai nooit common-railverbindingen of andere hogedrukverbindingen los om te ontluchten. Helpt ontluchten aan de lagedrukzijde niet, stop dan en schakel deskundige hulp in.

    Brandstof onder hoge druk kan de huid doorboren; ontluchten aan de hogedrukzijde is geen standaardhandeling voor een schipper.

  6. 6

    Kijk bij draaiende motor vanaf een veilige afstand of je lekkages ziet. Zet de motor af voordat je een lekkage verhelpt.

    Blijf uit de buurt van bewegende delen en hogedrukbrandstof. Gemorste diesel veroorzaakt uitglijgevaar en vervuiling.

3Kernpunten

  1. 1

    Route: tank → voorfilter/waterafscheider → opvoerpomp → nafilter → inspuitpomp → verstuivers.

  2. 2

    Tap de waterafscheider af en neem reservefilters mee.

  3. 3

    Lucht kan de brandstoftoevoer stoppen: ontlucht lagedrukpunten volgens de fabrikant, van tank naar motor.

  4. 4

    Zoek nooit met je handen naar hogedruklekken en draai common-railleidingen niet los. Inspuiting door de huid vereist spoedzorg.

4Veelgemaakte fouten

  • Fout: Begin bij de verstuivers te ontluchten, want daar komt de lucht terecht.

    Goed: Volg de lagedrukontluchtpunten van de fabrikant van tank naar motor. Open nooit hogedrukverbindingen om te ontluchten.

  • Fout: Een beetje water in de waterafscheider kan wachten tot het seizoenseinde.

    Goed: Tap het af zodra je het ziet. Loopt de kom snel vol, dan is de tank vervuild.

5Praktijkgeval en examentips

Situatie

Bij ruwe zee hapert de motor, komt weer op toeren en stopt dan. Hij draait vlot rond op de startmotor, maar slaat niet aan. Je vindt zwarte drab in de kom van het voorfilter.

Toon het antwoord

De ruwe zee heeft drab, waarschijnlijk door de dieselbacterie, van de tankbodem losgewoeld. Die is in de brandstofleiding gekomen en heeft het filter verstopt. Breng de boot eerst in veiligheid: zeil, anker of roep hulp in. Vervang dan het voorfilter, tap de waterafscheider af, ontlucht vanaf het filter en start opnieuw. Het kan weer verstoppen; neem reservefilters mee en plan een tankreiniging.

Examentips

  • Brandstofroute: tank, voorfilter/waterafscheider, opvoerpomp, nafilter, inspuitpomp, verstuivers.
  • Dieselbacterie: micro-organismen op het grensvlak van brandstof en water; verstopt filters.
  • Volg de lagedrukontluchtpunten en voorpompmethode van de fabrikant; veel moderne motoren ontluchten zichzelf.
  • Brandstof onder hoge druk kan de huid doorboren.

Dit onderdeel afronden

Als je het gelezen hebt, beantwoord je drie vragen. Heb je ze alle drie goed, dan is het onderdeel afgerond; alleen de pagina openen telt niet.

Mijn notities bij dit onderdeel

Geen notities