Mijn modules›M8 Noodsituaties›18. Te water laten en hanteren van overlevingsvaartuigen en hulpverleningsboten (STCW A-VI/2-1)
Onderdelen bekijken

Te water laten en hanteren van overlevingsvaartuigen en hulpverleningsboten (STCW A-VI/2-1)

Noodsituaties≈ 3 min lezen

Ontkoppelhaken onder belasting, terugstellen en ophanginrichting (hanging-off gear)

1De les in gewone woorden

In één zin

Een haak kan gesloten lijken zonder veilig teruggesteld te zijn. Leer beide ontkoppelwijzen, de vergrendeling en de controles vóór het hijsen kennen.

Twee manieren van ontkoppelen

Bij een davitreddingboot met twee bootlopers heeft het ontkoppelmechanisme twee functies (LSA-code 4.4.7.6). Onbelast ontkoppelen (off-load release) maakt de boot los als hij drijft en de haken onbelast zijn. Onder belasting ontkoppelen (on-load release) werkt met belaste haken. Beide haken openen tegelijk met één bediening in de boot. Sommige systemen met één bootloper kunnen uitsluitend onbelast ontkoppelen.

De hydrostatische vergrendeling

Een hydrostatische vergrendeling, die op waterdruk werkt, of een goedgekeurde gelijkwaardige beveiliging blokkeert normaal ontkoppelen onder belasting totdat de boot drijft. De beveiligde overbrugging is alleen voor noodsituaties, volgens de fabrieksinstructies. Een mechanische bescherming, bijvoorbeeld een breekbaar kapje, en een gevarenaanduiding voorkomen onbedoeld gebruik. Voor bediening zijn meerdere bewuste handelingen nodig die je moet aanhouden. Ontkoppelen onder belasting terwijl de boot in de lucht hangt, laat hem vallen.

Waarom haken veranderden

MSC.320(89) verscherpte op 1 januari 2013 de haakregels na dodelijke oefenongevallen. Een haak moet gesloten blijven tot bewuste ontkoppeling, bij 0 tot 100% van de werklast. Dit geldt tot 10° trim, de helling in lengterichting, en 20° slagzij, de zijwaartse helling. SOLAS III/1.5 vereiste beoordeling van bestaande haken volgens MSC.1/Circ.1392. Niet-conforme haken moesten uiterlijk 1 juli 2019 vervangen zijn.

Terugstellen

Stel na ontkoppeling beide haken terug volgens de fabrieksinstructies. Controleer sluitingen, indicatoren, vergrendeling en bootloperverbindingen. Een deels teruggestelde haak kan gesloten lijken en toch onder belasting openen. Volg de goedgekeurde binnenhaalprocedure: neem alleen noodzakelijke bedieningsbemanning mee als dat vereist is. Stop net boven water voor de voorgeschreven controles. Laat iedereen uitstappen vóór het laatste inzwenken, waarbij de davits de boot in de bergingspositie brengen.

Ophanginrichting en valbeveiliging

Valbeveiligingen (fall preventer devices, FPD's) bieden extra bescherming. Goedgekeurde stroppen, korte veiligheidslussen, bieden een tweede draagverbinding; goedgekeurde pennen blokkeren het openen van de haken. MSC.1/Circ.1327 introduceerde tijdelijke bescherming. Volg voor blijvend gebruik de procedures van vlaggenstaat, fabrikant en schip, ook voor aanwezige secundaire veiligheidssystemen. Maak aanwezige FPD's volgens voorschrift vrij zodra de boot drijft, vóór ontkoppeling. Plaats ze na aanpikken terug, vóór het hijsen. Een ophanginrichting draagt de boot zodat de ontkoppelhaken voor onderhoud onbelast zijn (LSA 6.1.2.13). Koppel die los voor oefeningen en berging op zee. Onderhoud of verstel nooit een belast ontkoppelmechanisme.

2Kerngegevens

Ontkoppelmechanisme
Twee bootlopers: beide functies; soms bij één: alleen onbelast
Beveiliging onder belasting
Hydrostatische of gelijkwaardige beveiliging; beveiligde noodoverbrugging
Haaknorm
MSC.320(89), van kracht sinds 1 januari 2013
Bestaande haken
Beoordeeld; niet-conforme mechanismen vervangen uiterlijk 1 juli 2019
Ophanginrichting
Alleen onderhoud (LSA 6.1.2.13), geen oefeningen

3Kernpunten

  1. 1

    Twee bootlopers: onbelast zonder haakbelasting; onder belasting met haakbelasting. Sommige systemen met één bootloper: alleen onbelast.

  2. 2

    Hydrostatische of gelijkwaardige beveiliging blokkeert normaal ontkoppelen onder belasting tot de boot drijft; overbrugging alleen in nood.

  3. 3

    Conforme haken blijven van nul tot 100% van hun goedgekeurde werklast gesloten tot bewuste ontkoppeling.

  4. 4

    Controleer het terugstellen en plaats aanwezige FPD's vóór het hijsen terug; ophanginrichting alleen voor onderhoud.

4Veelgemaakte fouten

  • Fout: Breek tijdens een oefening het kapje van de overbrugging als de vergrendeling traag werkt.

    Goed: De overbrugging is voor noodsituaties. Stop tijdens een oefening en meld de storing.

  • Fout: De haak lijkt gesloten, dus hij is teruggesteld.

    Goed: Controleer elk sluitonderdeel en elke indicator volgens de handleiding. Een deels teruggestelde haak kan onder belasting openen.

  • Fout: Laat de ophanginrichting tijdens de oefening zitten voor extra veiligheid.

    Goed: De ophanginrichting is alleen voor onderhoud. Gebruik aanwezige FPD's en secundaire veiligheidssystemen volgens de procedures van vlaggenstaat, fabrikant en schip.

5Praktijkgeval en examentips

Situatie

Na een oefening drijft de boot langszij, los van de bootlopers. De motor draait. De tweede stuurman wil meteen aanpikken en hijsen met de bemanning erin.

Toon het antwoord

Hijs niet met de hele oefenploeg. Stel beide haken terug; controleer sluitingen, indicatoren, aanwezige vergrendeling en bootloperverbindingen volgens voorschrift. Plaats aanwezige FPD's na aanpikken terug, vóór het hijsen. Gebruik aanwezige secundaire beveiligingen volgens voorschrift. Neem alleen noodzakelijke bedieningsbemanning mee als dat vereist is. Stop net boven water voor voorgeschreven controles; stop bij twijfel over een indicatie. Laat iedereen uitstappen vóór het laatste inzwenken.

Examentips

  • Twee bootlopers: onbelast ontkoppelen zonder haakbelasting; onder belasting met haakbelasting. Sommige systemen met één bootloper: alleen onbelast.
  • Hydrostatische vergrendeling of gelijkwaardige beveiliging blokkeert normaal ontkoppelen onder belasting tot de boot drijft; beveiligde overbrugging voor noodsituaties.
  • MSC.320(89): haken blijven gesloten bij 0 tot 100% van de goedgekeurde werklast; bestaande haken beoordeeld volgens MSC.1/Circ.1392; niet-conforme mechanismen vervangen uiterlijk 1 juli 2019.
  • Controleer het terugstellen en plaats aanwezige FPD's vóór het hijsen terug; maak ze drijvend vóór ontkoppeling vrij. Ophanginrichting alleen voor onderhoud.

Dit onderdeel afronden

Als je het gelezen hebt, beantwoord je drie vragen. Heb je ze alle drie goed, dan is het onderdeel afgerond; alleen de pagina openen telt niet.

Mijn notities bij dit onderdeel

Geen notities