Μερκατορικοί χάρτες, κλίμακα και μέτρηση απόστασης
1Το μάθημα με απλά λόγια
Μια ευθεία σε μερκατορικό χάρτη έχει σταθερή διεύθυνση ως προς τον αληθή βορρά. Μέτρα αποστάσεις στην κλίμακα πλάτους και χρησιμοποίησε χάρτη της μεγαλύτερης διαθέσιμης κλίμακας.
Γιατί χρειάζεται προβολή
Η Γη είναι στρογγυλή· ο χάρτης επίπεδος. Προβολή είναι η μέθοδος με την οποία μεταφέρεις τη μία επιφάνεια στην άλλη, και κάθε προβολή παραμορφώνει κάτι. Οι περισσότεροι ναυτικοί χάρτες χρησιμοποιούν τη μερκατορική προβολή: οι μεσημβρινοί σχεδιάζονται ως ευθείες παράλληλες γραμμές και οι παράλληλοι ως ευθείες κάθετες σε αυτές.
Τι διατηρεί η μερκατορική προβολή
Οι μεσημβρινοί δεν συναντιούνται στον χάρτη, οπότε υπάρχει επιμήκυνση ανατολικά–δυτικά όσο απομακρύνεσαι από τον ισημερινό. Για να διατηρούνται τα τοπικά σχήματα και οι γωνίες, υπάρχει και επιμήκυνση βόρεια–νότια: τα λεπτά πλάτους μεγαλώνουν προς κάθε πόλο. Μια ευθεία είναι λοξοδρομία: τέμνει κάθε μεσημβρινό με την ίδια γωνία. Η διεύθυνσή της ως προς τον αληθή βορρά (προς τον Βόρειο Πόλο) μένει σταθερή· ίσως χρειαστεί να προσαρμόσεις την πορεία που κρατάς στο τιμόνι λόγω ανέμου και ρεύματος.
Μέτρηση απόστασης
Άνοιξε τον διαβήτη (όργανο μέτρησης με δύο αιχμές) στην απόσταση και μετά τοποθέτησέ τον στην κλίμακα πλάτους δίπλα της, περίπου στο ίδιο πλάτος. Μέτρησε τα λεπτά: κάθε λεπτό είναι ένα μίλι. Ποτέ μη χρησιμοποιείς την κλίμακα μήκους πάνω ή κάτω. Σε χάρτη που καλύπτει πολλές μοίρες πλάτους, μέτρα ένα μεγάλο σκέλος σε μικρότερα τμήματα, το καθένα στην κλίμακα του δικού του πλάτους.
Κλίμακα χάρτη
Η κλίμακα συγκρίνει την απόσταση στον χάρτη με την απόσταση στη Γη. Στο 1:50 000, το 1 cm στον χάρτη είναι 500 m. Ένας χάρτης μεγάλης κλίμακας, όπως ένα λιμενοδιάγραμμα 1:10 000, δείχνει μικρή περιοχή με μεγάλη λεπτομέρεια. Ένας χάρτης μικρής κλίμακας, όπως 1:1 000 000, καλύπτει μεγάλη περιοχή με λίγες λεπτομέρειες. Να θυμάσαι: μεγάλη κλίμακα, πολλές λεπτομέρειες, μικρή περιοχή.
Επιλογή χάρτη
Πάρε τη γενική εικόνα από χάρτη μικρής κλίμακας και μετά χρησιμοποίησε για τη ναυσιπλοΐα τον χάρτη της μεγαλύτερης διαθέσιμης κλίμακας για την περιοχή σου: δείχνει περισσότερους βράχους, σημαντήρες και βυθομετρήσεις. Ορισμένα λιμενοδιαγράμματα έχουν δική τους γραμμική κλίμακα αποστάσεων· χρησιμοποίησέ τη σε αυτά.
2Βασικά στοιχεία
- 1:50 000
- 1 cm στον χάρτη = 500 m
- Απόσταση
- Κλίμακα πλάτους, στο ύψος του σκέλους: 1′ = 1 M
- Λοξοδρομία
- Ευθεία στον μερκατορικό χάρτη· σταθερή διεύθυνση ως προς αληθή βορρά
- Μεγάλη κλίμακα
- π.χ. 1:10 000: μικρή περιοχή, μέγιστη λεπτομέρεια
3Βασικά σημεία
- 1
Μερκατορική προβολή: παράλληλοι μεσημβρινοί· μια ευθεία λοξοδρομία έχει σταθερή διεύθυνση ως προς τον αληθή βορρά.
- 2
Μέτρα απόσταση στην κλίμακα πλάτους, στο ύψος αυτού που μετράς. Ποτέ στην κλίμακα μήκους.
- 3
Μεγάλη κλίμακα (1:10 000) = μικρή περιοχή, πολλές λεπτομέρειες. Μικρή κλίμακα (1:1 000 000) = μεγάλη περιοχή, λίγες λεπτομέρειες.
- 4
Για τη ναυσιπλοΐα, χρησιμοποίησε τον χάρτη της μεγαλύτερης διαθέσιμης κλίμακας.
4Συχνά λάθη
Λάθος: Για την απόσταση χρησιμοποίησε όποια κλίμακα είναι πιο κοντά.
Σωστό: Χρησιμοποίησε μόνο την κλίμακα πλάτους στα πλάγια. Η κλίμακα μήκους είναι μικρότερη μακριά από τον ισημερινό και δίνει υπερβολικά μεγάλες αποστάσεις.
Λάθος: Ο 1:1 000 000 είναι χάρτης μεγάλης κλίμακας επειδή ο αριθμός είναι μεγάλος.
Σωστό: Είναι μικρής κλίμακας: τα αντικείμενα φαίνονται μικρά. Μεγάλη κλίμακα σημαίνει μικρό αριθμό μετά την άνω και κάτω τελεία, όπως 1:10 000.
Λάθος: Κάθε τμήμα της κλίμακας πλάτους δίνει το ίδιο μίλι.
Σωστό: Στη μερκατορική προβολή η κλίμακα μεγαλώνει προς τους πόλους. Μέτρα στο ύψος της απόστασης που θέλεις.
5Πρακτικό σενάριο και κλειδιά εξετάσεων
Χρειάζεσαι την απόσταση ανάμεσα σε δύο ακρωτήρια σε χάρτη 1:200 000, περίπου στις 44°N. Ένα μέλος του πληρώματος τοποθετεί τον διαβήτη στην πάνω κλίμακα και διαβάζει 15 μίλια. Τι του λες;
Δες την απάντηση
Χρησιμοποίησε την πλαϊνή κλίμακα πλάτους, στο ύψος του σκέλους, περίπου στις 44°N. Εδώ ένα λεπτό μήκους είναι μόνο περίπου 0,72 M, άρα 15 λεπτά στην πάνω κλίμακα είναι περίπου 11 M, όχι 15. Ξαναμέτρα στην κλίμακα πλάτους, όπου κάθε λεπτό είναι ένα μίλι.
Κλειδιά εξετάσεων
- Στον μερκατορικό χάρτη, μια ευθεία λοξοδρομία έχει σταθερή διεύθυνση ως προς τον αληθή βορρά.
- Απόσταση: διαβήτης στην κλίμακα πλάτους, στο ίδιο πλάτος, 1′ = 1 M.
- Κλίμακα 1:50 000 σημαίνει 1 cm = 500 m· η μεγάλη κλίμακα δείχνει περισσότερες λεπτομέρειες.
- Σχεδίαζε σε χάρτη μικρής κλίμακας· για τη ναυσιπλοΐα χρησιμοποίησε τη μεγαλύτερη διαθέσιμη κλίμακα.
Ολοκλήρωσε αυτή την υποενότητα
Όταν τη διαβάσεις, αντιστοίχισε τους όρους και μετά απάντησε σε τρεις ερωτήσεις. Με όλες σωστές ολοκληρώνεις την υποενότητα. Δεν αρκεί να ανοίξεις μόνο τη σελίδα.
Οι σημειώσεις μου για αυτή την υποενότητα
Καμία σημείωση